مقاله بورس

 مقاله بورس

… دانلود …

مقاله بورس دارای 81 صفحه می باشد و دارای تنظیمات در microsoft word می باشد و آماده پرینت یا چاپ است

فایل ورد مقاله بورس کاملا فرمت بندی و تنظیم شده در استاندارد دانشگاه و مراکز دولتی می باشد.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ريختگي احتمالي در متون زير ،دليل ان کپي کردن اين مطالب از داخل فایل ورد مي باشد و در فايل اصلي مقاله بورس،به هيچ وجه بهم ريختگي وجود ندارد


بخشی از متن مقاله بورس :

بورس

تاریخچه بورس در جهان :
دیوید هیوم كه آدام اسمیت او را بزرگترین و ارجمندترین فیلسوف عصر نامیده نخستین بار ضمن اشاره به راسته بورس ، آن را مكانی فراتر از محل صرف قهوه و هدر دادن كاغذ و جوهر و قلم می داند . او می گوید : اگر اوراق بهادار نباشند كه پس اندازها را جذب كنند این وجوه صرف خرید زمین و مستغلات می شوند كه در آن صورت فعالیتهای تجاری عام المنفعه لطمه می بینند.

در اواخر قرون وسطی ملاقات بازرگانان به تدریج صورت منظمی به خود می گرفت در قرن پانزدهم و حوالی 1450 میلادی ، بازرگانان بلژیكی در شهر بورژو مركز فلانو در شمال غربی بلژیك در میدانی به نام تربوئرس در مقابل خانه بزرگزاده ای به نام فن در بوزه جمع می شدند و به داد و ستد و پرداختند . میادین محل تجمع بازرگانان به بورس مشهور شد. لزوم تأسیس بورس در شهر آنورس بلژیك در 1460 احساس گردید و آن زمانی بود كه شهر بورژو به دلیل پیشروی دریا رو به ویرانی گذاشته بود و عده زیادی از بازرگانان شهر بورژو به بندر آنورس در بلژیك كوچ كرده بودند .

این پیشینه تاریخی بی شباهت به سابقه ایجاد بانك نیست كه در آن مورد هم ، افرادی جهت تبادل پول روی نیمكتهای میدانهای قدیمی و سنتی اروپا می نشستند ، كه بعدها نام بانك از همان لغت بنك به معنی نیمكت اخذ شد ، ایجاد بانك و بورس هر دو در نتیجه انباشت تجربه و مهارت انسان و نیاز به مكانیسمهای تسهیل كننده بوده است.

رشد بورس و جا افتادن آن در عملیات تجاری و اقتصادی ، با انقلاب صنعتی اروپا و شكوفایی اقتصاد تازه متحول شده آن قاره ،‌ از كشاورزی به صنعتی همراه بوده است و نكته قابل توجه آنكه درست در هنگام جهش معاملات بورس و پا گرفتن آن ،‌دول اروپایی مانند انگلستان ، آلمان و سوئیس قوانین و مقررات ناظر بر فعالیت این نهاد را وضع كردند و قبل از اینكه امنیت سرمایه گذاری به خطر افتد و موجباتی فراهم شود كه صاحبان پس اندازهای كوچك ، صنایع نوپای اروپایی را از موهبت مشاركت خود محروم نمایند، ضمانت های اجرایی قانونی وضع

شد تا از هر گونه تقلب و تزویر و پایمال شدن حقوق صاحبان سهام جلوگیری گردد.
اولین بورس اوراق بهادار جهان در اوایل قرن هفدهم در شهر آمستردام تشكیل گردید و كمپانی معروف استعماری “ هند شرقی ” سهام خود را در آن بورس عرضه نمود.
بورس آمستردام امروزه نیز یكی از منابع مهم تأمین سرمایه در سطح بین المللی است.

دومین بورس معتبر دنیا ، بورس لندن است كه از سال 1801 میلادی با انتشار 4000 سهم 50 پوندی به مبلغ 200000 پوند و با عضویت 500 نفر اقتتاح شده و آغاز به كار نمود . از ابتدای امر ، در بورس لندن اوراق بهادار خارجی و داخلی مورد داد و ستد قرار می گرفته است . بورس نیویورك در اواخر قرن هیجدهم تأسیس شده و با وجود رقیب دیگری به نام بورس امریكن ، از نظر حجم معاملات و اهمیت در بازار سرمایه آمریكا ، در مقام اول قرار دارد. گرچه تا قبل از تأسیس بورس نیویورك نیز ، اوراق قرضه و سهام شركتها توسط دلالان و بازرگانان حرفه ای مورد داد و ستد قرار می گرفت ، اما در سال 1792 ، بیست و چهار نفر از واسطه های خرید و فروش سهام تصمیم گرفتند با انتخاب محل معیینی در آنجا مستقر شده و موجباتی را فراهم آورند تا متقاضیان خرید سهام شركتها یا فروشندگان اوراق قرضه به آنجا مراجعه نمایند .

در آمریكا ، اولین محل شناخته شده به عنوان بورس اوراق بهادار در نیویورك در محوطه ای در زیر سایه درخت نارون بزرگی در خیابان “وال استریت ” بود كه بعدها به قهوه خانه ای در نزدیكی همان محل انتقال یافت.

بورس وال استریت با جمع آوری مبالغی به نام ورودیه از دلالان ( كارگزاران ) و گسترش عملیات ، تقویت شد و به مجتمع تجاری عظیمی مبدل گردید كه بعدها به نام “ بورس سهام نیویورك ”‌ رسماً به ثبت رسید. در حال حاضر تعداد كارگزاران این بورس به چند هزار شخص حقیقی و حقوقی بالغ می گردد.
سایر بورسهای سهام در آمریكا را می توان در بوستون ، لوس آنجلس ، شیكاگو ، فیلادلفیا ، بالتیمور، سالت لیك سیتی ، دیترویت، پیتسبورگ ، سین سیناتی ،‌ میدوست وچند شهر دیگر نام برد .

بورس توكیو در حال حاضر بزرگترین بازار سرمایه دنیاست . در ژاپن چندین بورس فعال ومعتبر دیگر نیز وجود دارد. بورسهاو بانكها در ژاپن ارتباط درونی پویایی دارند . بی مناسبت نیست اشاره شودكه نه بانك از ده بانك بزرگ دنیا نیز ، به ژاپن تعلق دارد. بطور كلی بورسها به سه دسته كلی زیر تقسیم می شوند :
1) بورس كالا:

1) كالا عموماً در خود بورس موجود نیست ، بلكه احیاناً نمونه یا مسطوره آن وجود دارد .
2) كالای مورد معامله در بورس ، كالای طبقه بندی شده ،استاندارد شده و دارای مشخصات كامل است بطوری كه خریدار و فروشنده از مشخصات كالای مورد معامله كاملاً مطلعند .
3) كالای مورد معامله در بورس باید قابلیت تولید مجدد داشته باشد.
به مركز فروش كالای هنری و یا تمبرهای پستی و نظایر آن بورس
كالا اطلاق نمی شود.

2) بورس اسعار: كه در آن خرید و فروش ارز صورت می گیرد .
3) بورس اوراق بهادار : كه در آن :
1) سهام شركتها و واحدهای تولیدی ، تجاری و خدماتی
2) اوراق قرضه منتشره توسط دولت و موُسسات خصوصی
3) اسناد خزانه مبادله می گردد.
نقش بورس در اقتصاد:

1)‌ تامین منابع مالی مورد نیاز واحدهای تولیدی : میزان وابستگی سرمایه ای بنگاههای بزرگ تولیدی پاره ای از كشورهای صنعتی به انتشار سهام و سایر اوراق بهادار ، برای تأمین مالی در حدود 70 درصد می باشد و تنها 30 درصد منابع مالی مورد نیاز این بنگاهها از طریق سیستم بانكی تأمین می گردد .

در واقع می توان رابطه معنی داری بین حجم تولید ناخالص ملی و یا درآمد سرانه با تفوق بازار سرمایه بر سیستم بانكی مشاهده نمود . شاید یكی از عمده دلایل ترجیح بازار سرمایه و مكانیسم انتشار اوراق بهادار توسط شركت بر سیستم بانكی آن باشد كه با سهیم شدن سرمایه گذار در سود و زیان شركت ریسك شركت از سرمایه گذاری جدید كاهش می یابد.
2) جمع آوری پس اندازهای كوچك و بزرگ و تشكیل سرمایه ملی متعادل :‌ اكثر كشورهایی كه موفق شده اند نسبت سرمایه گذاری به تولید ناخالص ملی را افزایش دهند ، بازار بورس

اوراق بهادار گسترده ای بوجود آورده اند ، آنچه در كشور ما باید بیشتر مورد توجه قرار گیرد آن است كه نظام بانكی بدلیل بوركراسی دولتی عدم رقابت و همچنین موانع شرعی و قانونی بسیار ناكاراست . همین مسأله باعث افت شدید نسبت تشكیل سرمایه ثابت به تولید ناخالص ملی از حدود 34% به حدود 17% در خلال سالهای 1357 تا 1370 گردیده است. در مقابل بورس اوراق بهادار از بسیاری از اشكالات شرعی مبراست تا آنجا كه بعضی از صاحب نظران اقتصاد اسلامی آن را نوعی اقتصاد بر پایه اوراق بهادار می دانند . بنابرین لزوم گسترش فعالیتهای بورس اوراق بهادار بیش از پیش احساس می شود. چرا كه بسیاری از اقتصاددانان ، نسبت تشكیل سرمایه بالاتر از 30% را یكی از اصول لازم رشد و توسعه پایدار می دانند.

3)‌ ایجاد انگیزه برای سرمایه گذاریهای صنعتی : بورس اوراق بهادار نه فقط روی تصمیمات خانوار در جهت پس انداز تأثیر مثبت می گذارد ، بلكه باعث افزایش سرمایه گذاری توسط بنگاهها و كارآفرینان می شود . چرا كه سرمایه گذاران می توانند اطمینان بیشتری برای تأمین سرمایه كسب كنند و بدین طریق ریسك كمتری را برای خود مفروض بدانند.
4) گسترش مالكیت عمومی : بورس اوراق بهادار با توجه به قانونهای محدودكننده مالكیت در آن ، باعث گسترش مالكیت و در نتیجه گسترش مدیریت و تصمیم گیری در جامعه می گردد. اگر مالكیت واحدهای عرضه كننده كالا و خدمات در كشوری ، گسترش یابد ، مصرف كننده بدلیل آنكه سرمایه خود را در بخش عرضه در گیر می بینند فقط به برآورده شدن تقاضای

خود نمی اندیشد بلكه خواهان سودآوری بخش عرضه نیز خواهد شد. اگر مشاهده می شود تورم تأ ثیر اجتماعی شدیدی در جامعه ایجاد می كند ، بدان دلیل است كه اكثریت افراد از بخش عرضه جدا هستند . چه بنگاه در وضعیت مناسبی قرار داشته باشد و چه ور شكسته باشد ، كارگزاران طبق قانون كار از حقوق و مزایای كافی برخوردارند . حقوق كارمندان نیز هیچ وابستگی ای به رشد تولید در جامعه ندارد . در این شرایط وجود یك تورم بالا باعث تقلیل قدرت خرید آنان می گردد. یكی از راههای حفظ موقعیت كارگزاران و كارمندان دولت ، اجازه به آنها برای سرمایه گذاری در واحدهای تولیدی است. چرا كه این واحدها در كوتاه مدت از تورم منتفع می شوند .

نتیجه آنكه بورس اوراق بهادار بدلیل گسترش مالكیت باعث نزدیك شدن به عدالت اجتماعی می شود.
5) اصلاح ساختار و حل مسائل مالی بنگاههای تولیدی : از آنجا كه بنگاهها باید شرایط پذیرش را قبل از ورود به بورس به اجرا درآورده باشند و یكی از مهمترین شرایط ورود به بورس اصلاح ساختار مالی است ، شركتها بالاجبار در جهت بهبود سیستم مالی خود حركت میكنند.

6) بوجود آمدن رقابت بین واحدها: یكی از مهمترین پیامدهای بورس بالا رفتن رقابت میان واحدهاست. این بدان دلیل است كه كوچكترین اشتباه یك واحد تولیدی می تواند قیمت سهام آنرا به شدت كاهش دهد و در مقابل یك حركت مناسب‌ (‌مثلاً سرمایه گذاری در زمان مناسب ) باعث افزایش قیمت سهام خواهد شد. در واقع نه فقط بین واحدهای همسان رقابتی برای افزایش كیفیت و كاهش قیمت محصول و در نتیجه افزایش سهم بازار در جریان است بلكه بین كلیه واحدهای بورس نیز رقابتی برای حفظ قیمت سهام و روند سوددهی شركت بوجود آمده است . یكی از نكات حائز اهمیت در این رابطه آن است كه از آنجا كه اطلاعات شركتهای پذیرفته شده در بورس بصورت همگانی در می آید ، مدیریت و كاركنان واحدهای پذیرفته شده ، حساسیت بیشتری در مورد نحوه عملكرد واحد خود خواهند داشت.

معیارهای تشخیص میزان و نحوه فعالیت یك بورس :
1) حجم معاملات بورس شامل:
1) میزان آشنایی مردم با بورس اوراق بهادار
2) وجود مؤسسات خدمات امور مالی و مؤسسات مشاوره ای
3) وجود نهادهای مالی و سرمایه گذاری همچون شركتهای سرمایه گذاری ، صندوقهای بازنشستگی ، شركتهای بیمه و بانكها

4) وجود مقررات جامع شامل :
– قوانین ناظر بر چگونگی انتشار و توزیع عمومی اوراق بهادار
– چگونگی انجام معاملات بورس
– افشای اطلاعات مربوط به شركتهایی كه اوراق بهادار آنها در بورس معامله می شود

– نظارت بر معاملاتی كه از سوی اشخاصی كه رابطه نزدیكی با شركت منتشر كننده اوراق بهادار دارند صورت میگیرد .
سرعت انجام و تسویه معاملات
2) عادلانه بودن قیمت اوراق بهادار : هر چه شفافیت اطلاعاتی در بازار بیشتر باشد قیمت بازار یك سهم به ارزش ذاتی آن نزدیكتر خواهد بود.
3) نبود قدرتهای با نفوذ در بازار اوراق بهادار
4) نبود تقلب ، تبانی و زد و بندهایی كه منجر به ضررو زیان عامه مردم و سود سرشار برای گروهی محدود می شود .
تأ‌سیس و شكل گیری بورس تهران:

در سال 1315 شمسی برای اولین بار یك بلژیكی بنام ‍‍“وان لوتر فلد” مطالعاتی درباره تأسیس یك بورس اوراق بهادار در تهران به عمل آورد. این مطالعات سالیان متمادی راكد ماند تا آنكه در اواخر 1341 بنا به دعوت وزارت بازرگانی ایران دو متخصص بلژیكی بنامهای گاستون دوكینگ دبیر كل بورس بروكسل و كاربانتیه رییس اداره روابط عمومی بورس مزبور به منظور همكاری با دولت ایران به تهران آمدند و مدت سه ماه مشغول تهیه طرح تأسیس بورس اوراق بهادار ایران بودند، اما بدلیل تنش های سیاسی آن سالها ، ناكام ماندند . بالاخره در اردیبهشت 1345 قانون تشكیل بورس اوراق بهادار به تصویب رسید و بوسیله وزارت اقتصاد به بانك مركزی ابلاغ گردید.

تاریخچه بورس اوراق بهادار:
بورس اوراق بهادار تهران در سال 1346 تأسیس گردید . این سازمان از پانزدهم بهمن ماه آن سال فعالیت خود را با انجام چند معامله بر روی سهام بانك توسعه صنعت و معدن آغاز كرد. در پی آن سهام شركت نفت پارس ، اوراق قرضه دولتی ، اسناد خزانه ، اوراق قرضه سازمان گسترش مالكیت صنعتی و اوراق قرضه عباس آباد به بورس تهران راه یافتند . اعطای معافیت های مالیاتی شركت ها وموسسه های پذیرفته شده در بورس در ایجاد انگیزه برای عرضه سهام آنها ،‌ نقش مهمی داشته است.

طی 11 سال فعالیت بورس تا پیش از انقلاب اسلامی در ایران تعداد شركت ها و بانكها و شركت های بیمه پذیرفته شده از 6 بنگاه اقتصادی با 6/2 میلیارد ریال سرمایه در سال 1346 به 105 بنگاه با بیش از 230 میلیارد ریال در سال 57 افزایش یافت . همچنین ارزش مبادلات در بورس از 15 میلیون ریال در سال 1346 به بیش از 150 میلیارد ریال سرمایه در سال 1357 افزایش یافت .

در سالهای پس از انقلاب اسلامی و تا پیش از نخستین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی ، دگرگونی های چشمگیری در اقتصاد ملی پدید آمد كه بورس اوراق بهادار تهران را نیز در برگرفت . نخستین رویداد، تصویب لایحه قانون اداره امور بانكها در تاریخ 17 خرداد 1358 توسط شورای انقلاب بود كه به موجب آن بانك های تجاری و تخصصی كشور در چهارچوب 9 بانك شامل 6 بانك تجاری و 3 بانك تخصصی ادغام و ملی شدند. چندی بعد و در پی آن شركت های بیمه نیز در یكدیگر ادغام گردیدند و به مالكیت دولتی در آمدند و همچنین تصویب قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران در تیر 1358 باعث گردید تعداد زیادی از بنگاه های اقتصادی پذیرفته شده در بورس از آن خارج شوند . به گونه ای كه تعداد آنها از 105 شركت و موسسه اقتصادی در سال 1357 به 56 شركت در پایان سال 1367 كاهش یافت . بدین ترتیب در طی این سال ها بورس اوراق بهادار دوران فترت خود را آغاز كرد كه تا پایان سال 1367 ادامه یافت .

از سال 1368 ، در چارچوب برنامه پنج ساله اول توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی تجدید فعالیت بورس اوراق بهادار تهران به عنوان زمینه ای برای اجرای سیاست خصوصی سازی مورد توجه قرار گرفت . بر این اساس سیاست گذاران اقتصادی در نظر دارند بورس اوراق بهادار با انتقال پاره ای از وظایف تصدیهای دولتی به بخش خصوصی ،جذب نقدینگی و گردآوری منابع پس اندازی پراكنده و هدایت آن به سوی مصارف سرمایه گذاری ، در تجهیز منابع توسعه اقتصادی و انگیزش موثر بخش خصوصی برای مشاركت فعالانه در فعالیت های اقتصادی نقش مهم و اساسی داشته باشد. در هر حال گرایش سیاست گذاری های كلان اقتصادی به استفاده از ساز و كار بورس ، افزایش چشمگیر شمار شركت های پذیرفته شده و افزایش حجم فعالیت بورس تهران را در پی داشت كه بر این اساس طی سال های 1367 تا نیمه اول سال جاری تعداد بنگاه های اقتصادی پذیرفته در بورس تهران از 56 شركت به 325 شركت افزایش یافت . شركت های پذیرفته شده و شركت های فعال در بورس به دو دسته تقسیم می شوند:

1) شركتهای تولیدی
2)شركتهای سرمایه گذاری
شركت های تولیدی معمولأ به تولید كالای خاصی مبادرت می ورزند و در گروه صنایع فعال در بورس قرار می گیرند و در سازمان بورس با نام شركت و كد خاص خود ،‌مشخص می شوند . اما شركت های سرمایه گذاری شركت هایی هستند كه به عنوان واسطه های مالی فعالیت می كنند . كه این گونه شركت ها یا فعالیت تولیدی ندارند و یا فعالیت آنها به گونه ای است كه با كمك های مالی از طریق خرید سهام شركت های تولیدی و صنعتی و یا مجموعه ای از آنها به تولید وسرمایه گذاری این شركت ها مبادرت می نمایند كه بر این اساس در حال حاضر شركت های سرمایه گذاری فعال در بورس 19 شركت است و شركت های تولیدی 298 شركت می باشند. همچنین اكنون زمینه های لازم برای حضور شركت های خدماتی نیز در بورس فراهم شده است.

 

ساختار سازمانی بورس اوراق بهادار:
اركان بورس عبارتند از:
1) شورای بورس
2) هیأ‌ت پذیرش اوراق بهادار
3) هیأت داوری بورس
4) سازمان كارگزاران بورس

1) شورای بورس: ریاست شورای بورس را رئیس كل بانك مركزی به عهده دارد و 7 نفر به عنوان عضو در این شورا شركت می كنند . وظایف شورای بورس عبارتند از:
– تصویب آیین نامه های مقررات لازم برای اجرای قانون
– نظارت در اجرای این قانون وآئین نامه های آن و اعزام نماینده ناظر در هیأت مدیره و هیأت پذیرش
– تعیین یك نماینده اصلی و یك نماینده علی البدل برای عضویت در هیأت داوری

– تجدید نظر در مورد تصمیمات هیأت مدیره و همچنین در مورد تصمیم های هیأت پذیرش اوراق بهادار
2)هیأت پذیرش اوراق بهادار: هیأتی است كه به منظور اخذ تصمیم در مورد رد یا قبول اوراق بهادار در بورس و یا حذف آنها تشكیل می شود .ریاست این هیأت به عهده قائم مقام بانك مركزی میباشد و پنج عضو دیگر نیز دارد.

3)هیأت داوری بورس : هیأتی است كه به طور دائم تشكیل می شود و به اختلافاتی كه در اثر معاملات بورس بین كارگزاران با یكدیگر و بین فروشندگان یا خریداران با كارگزاران ایجاد می شود رسیدگی می كند ، ریاست این هیأت را نماینده وزارت دادگستری به عهده دارد و دو عضو دیگر نیز دارد .
4)سازمان كارگزاران بورس : این سازمان دو ركن اساسی دارد:

– هیأت مدیره بورس كه وظیفه آنها اداره سازمان می باشد.
– دبیركل بورس: هیأت مدیره بورس یك نفر خارج از اعضای سازمان بورس را به عنوان دبیر كل سازمان به مدت دو سال انتخاب می نمایند كه تصدی امور اجرایی هیأت مدیره را بر عهده دارد. تجدید انتخاب دبیر كل سازمان بلامانع است. در صورت تغییر ، دبیر كل قبلی تا انتخاب دبیر كل جدید وظایف او را انجام می دهد .
نحوه فعالیت كارگزاران در بورس :

داد و ستد اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار فقط توسط كارگزاران بورس انجام می شود. این كارگزاران باید در آخر هر سال صورت حساب عملیات بورس خود را كه به وسیله حسابرسی مورد قبول سازمان بورس تأیید شده به هیأت مدیره تسلیم نمایند. ورود به تالار معاملات بجز برای كارگزاران و مسؤولان سازمان ممنوع است و اشخاص دیگر فقط با اجازه كتبی سازمان مجاز هستند كه به تالار وارد شوند . تنها كارگزاران و نمایندگان آنها در امور مربوط به خرید و فروش سهام در تالار فعالیت دارند و هر كارگزار 5/0 درصد ازمبلغ معامله را به عنوان كارمزد از مشتری خود دریافت می كنند . این مبلغ در هر معامله نباید از 5000 ریال كمتر و از 30 میلیون ریال بیشتر باشد .
كارگزاران می توانند خدمات زیر را ارائه دهند :

1) خرید و فروش اوراق بهادار پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار به نمایندگی از طرف اشخاص
2) پذیره نویسی اوراق پذیرفته شده در بورس
3) اداره امور سرمایه گذاری ها به نمایندگی از طرف اشخاص
4) ارائه كمك و راهنمایی به شركت ها به منظور نحوه عرضه سهام آنها برای فروش در بورس ارواق بهادار .

اینک شما با جستجوی مقاله بورس وارد صفحه فروش فایل دانلودی مقاله بورس شده اید.

توضیحات کامل و اطلاع از ریز مطالب این فایل با کلیک روی دکمه ی ادامه ی مطلب

مقاله بورس